Biometrie en Quantum Computing: Is de huidige encryptie nog veilig?

Stel je voor: je staat in de rij voor de koffiebar en je telefoon scant je gezicht om te betalen. Handig, toch?

Maar wat als er een nieuwe computer komt die al die 'geheime' codes in een oogwenk kraakt? Dan is je gezicht ineens niet meer zo veilig.

Dit is geen sciencefiction meer. Quantumcomputers en biometrie botsen nu echt op elkaar. Je privacy hangt daarvan af.

Wat is er eigenlijk aan de hand?

Biometrie is alles wat jou uniek maakt: je vingerafdruk, de vorm van je gezicht, je iris. Die data gebruiken we nu om onze digitale schatten te beschermen.

Je bankpas, je telefoon, zelfs de deur van je kantoor. We vertrouwen erop dat die data onmogelijk te kopiëren is. Het werkt redelijk goed, tot nu.

Een quantumcomputer is een compleet nieuwe soort computer. Het is niet gewoon een snellere versie van je laptop.

Het is een krachtpatser die rekenproblemen oplost die voor gewone computers onmogelijk zijn. Denk aan het vinden van een speld in een hooiberg, maar dan in seconden. Die kracht is genoeg om de basis van ons huidige internet te slopen.

De angst is simpel: als een quantumcomputer de codes kan breken die we nu gebruiken, wat gebeurt er dan met alle biometrische data? Is je vingerafdruk dan nog wel veilig opgeslagen?

Kunnen criminelen je gezicht 'stelen'? De angst is reëel, maar het is niet direct paniek.

We zijn al bezig met een oplossing.

De quantum-bom en je vingerafdruk

Het grote gevaar zit 'm niet in je vingerafdruk zelf, maar in de encryptie die hem beschermt.

Je vingerafdruk wordt opgeslagen als een wiskundige code, een 'hash'. Die code is nu onmogelijk om terug te rekenen.

Een quantumcomputer kan die wiskunde in een mum van tijd oplossen. Zo kan hij de originele data terugvinden. Dat is het moment dat je biometrische paspoort niet meer veilig is. Stel je voor dat bedrijven als Clear (bekend van de luchthavens) of de systemen van de politie geraakt worden.

Hun databases zitten vol met unieke persoonsgegevens. Zij gebruiken sterke encryptie om die data te bewaren.

Als die encryptie breekt, is al die data opeens open en bloot. Je gezichtsscan bij de supermarkt? Die zou zomaar nagemaakt kunnen worden, net als bij biometrische implantaten onder de huid.

Gelukkig duurt het nog even voordat deze 'quantum-aanval' echt werkt. De huidige quantumcomputers zijn nog te klein en maken te veel fouten.

Experts schatten dat we nog 10 tot 15 jaar hebben voordat het echt gevaarlijk wordt.

Dat klinkt lang, maar voor technologie is dat morgen. De voorbereidingen zijn nu al nodig.

De strijd om je data: Quantum Key Distribution

Er bestaat een technologie die quantumkracht juist gebruikt om ons veilig te houden.

Het heet Quantum Key Distribution (QKD). Het idee is briljant simpel.

Je stuurt een versleutelde sleutel via een lichtstraal naar een ontvanger. Als iemand onderweg meeluistert, verandert de lichtstraal direct. De boodschap: 'Er is een afluisteraar!' en de sleutel wordt vernietigd. Je vraagt je af: wat kost zoiets?

Dit is nog wel even wat anders dan een appje installeren. Een simpel QKD-systeem, bijvoorbeeld van een bedrijf als ID Quantique, begint rond de €15.000.

Dat is voor de basisuitrusting. Wil je een echt netwerk bouwen? Dan ben je zo €100.000 tot €500.000 kwijt voor hardware en installatie.

Wie gebruikt dit nu? Vooral overheden, banken en bedrijven die extreem gevoelige data verwerken.

Denk aan de militaire sector of grote farmaceutische bedrijven. Op dit moment is het nog te duur en ingewikkeld voor de gewone consument.

Maar de technologie wordt steeds goedkoper en kleiner. Ooit zal dit de norm worden voor de verbinding tussen je telefoon en de bank.

Post-Quantum Cryptografie: De software-oplossing

Gelukkig hoef je niet meteen een peperdure quantumcomputer te kopen om veilig te zijn. De meest logische oplossing is slimme nieuwe software.

Dit heet Post-Quantum Cryptografie (PQC). Dit zijn nieuwe wiskundige formules die ook een quantumcomputer niet kunnen kraken.

Het werkt op je huidige computer en telefoon. Je hoeft dus geen nieuwe hardware te kopen. De grote techbedrijven zijn hier druk mee.

Google en Apple testen al PQC in hun browsers. De Amerikaanse overheid (NIST) heeft onlangs nieuwe standaarden vrijgegeven. Bedrijven die nu hun apps updaten met PQC (zoals de nieuwste versies van beveiligingssoftware van Yubico voor hun security keys), zijn straks klaar voor de toekomst. De kosten? Vaak zit dit ingebouwd in je software-updates.

Misschien een kleine meerprijs van €5 tot €10 per maand voor bedrijfsabonnementen.

Wat betekent dit voor jouw biometrie? Als een bedrijf PQC gebruikt, is je vingerafdruk of gezichtsscan weer veilig opgeslagen. Is een wereld vol biometrie veiliger?

De wiskundige code wordt sterker gemaakt. Het is alsof je het slot van je deur vervangt door een onbreekbare kluis. Je hoeft zelf niets te doen, behalve zorgen dat je software up-to-date is.

Jouw stappenplan voor veiligheid

Het is dus zaak om wakker te blijven, maar niet in paniek te raken.

• Vraag ernaar: Gebruik je een dienst die biometrie scant? Vraag hun klantenservice of ze al plannen hebben voor post-quantum encryptie. Consumenten drukken bedrijven tot actie.
• Update, update, update: Zorg dat je telefoon en computer altijd de nieuwste software hebben. Die updates bevatten vaak al verbeterde beveiliging tegen quantumdreigingen.
• Gebruik hardware-keys: Overweeg een fysieke beveiligingssleutel, zoals de YubiKey 5 NFC (kost circa €55). Deze zijn moeilijker te kraken dan wachtwoorden alleen.
• Let op het slotje: Zie je bij online bankieren of overheden een melding over 'nieuwe beveiligingsstandaarden'? Dat is vaak de overstap naar PQC. Ga daar akkoord mee.

Je privacy hangt af van de keuzes die bedrijven maken. Hier zijn een paar concrete dingen die jij kunt doen om jezelf te beschermen: De toekomst van je biometrische privacy is spannend, maar je staat er niet alleen voor. Door slimme technologie en een beetje voorzichtigheid blijft je vingerafdruk van jou. De quantumcomputer is een monster, maar we hebben al een plan om het in de kooi te stoppen.